Σάρκωμα Μήτρας — Ο Γυναικολόγος Γνώριζε, η Ασθενής Έμαθε 18 Μήνες Αργότερα

Μετά από υστερεκτομή για φαινομενικό ινομύωμα, η ιστολογική εξέταση αποκαλύπτει ενδομητρικό στρωματικό σάρκωμα χαμηλής κακοήθειας. Ο γυναικολόγος γνωρίζει — ή οφείλει να γνωρίζει — αλλά λέει στην ασθενή «όλα φυσιολογικά». 18 μήνες αργότερα η ασθενής μαθαίνει τυχαία την αλήθεια, όταν η νόσος έχει ήδη επεκταθεί σε αγγεία, ουρητήρα και τράχηλο. Το Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών καταδίκασε τους κληρονόμους του αποβιώσαντος γυναικολόγου σε €29.313. Η γνωστή ιδιωτική κλινική όπου έγινε η επέμβαση απαλλάχθηκε — με νομολογιακά σημαντική αιτιολογία.

Η Χρονολογία — Από το Ινομύωμα στο Σάρκωμα

• Φεβρουάριος 2007 — Η ασθενής εμφανίζει συμπτώματα μητρορραγίας, τυμπανισμό και δυσφορία. Επισκέπτεται τον θεράποντα γυναικολόγο-μαιευτήρα της, που την παρακολουθεί από το 1991. Αμφίχειρη εξέταση — διάγνωση: ινομύωμα μήτρας. Σύσταση: ολική υστερεκτομή, εφόσον η ασθενής έχει ήδη τεκνοποιήσει.
• 5 Μαρτίου 2007 — Υστερεκτομή σε ιδιωτική κλινική. Αφαιρείται επίσης η αριστερή ωοθήκη και σάλπιγγα που εμφανίζεται αιμορραγούσα. Τα αφαιρεθέντα όργανα αποστέλλονται αυθημερόν στο παθολογοανατομικό εργαστήριο της κλινικής για ιστολογική εξέταση.
• Αρχές Απριλίου 2007 — Μετεγχειρητική επίσκεψη στο ιδιωτικό ιατρείο του γυναικολόγου. Ερωτώμενος ειδικά για την ιστολογική εξέταση, ο ιατρός απαντά ότι «όλα ήταν φυσιολογικά». Η ασθενής εφησυχάζει — δεν παραλαμβάνει τα αποτελέσματα, δεν υποβάλλεται σε καμία θεραπεία, δεν παραπέμπεται σε ογκολόγο.
• Ιούνιος 2008 — Επανεμφάνιση συμπτωμάτων: υπέρταση, κοιλιακό άλγος. Επίσκεψη σε παθολόγο — διαπίστωση διάτασης νεφρού.
• Σεπτέμβριος 2008 — Ο παθολόγος εντοπίζει στο υπερηχογράφημα ευμεγέθες μόρφωμα στην πύελο και πολύ διατεταμένο αριστερό νεφρό. Επικοινωνεί με το παθολογοανατομικό εργαστήριο της κλινικής. Η αλήθεια αποκαλύπτεται: ενδομητρικό στρωματικό σάρκωμα χαμηλής κακοήθειας.
• 19 Σεπτεμβρίου 2008 — Η ασθενής παραλαμβάνει για πρώτη φορά την ιστολογική εξέταση — εκδοθείσα ήδη από τον Μάρτιο 2007. Το πόρισμα είναι σαφές: σάρκωμα που είχε διηθήσει σχεδόν ολόκληρο το μυομήτριο και το τοίχωμα της αριστερής σάλπιγγας.
• 2 Οκτωβρίου 2008 — Διερευνητική λαπαροτομία. Ευρήματα: ευμεγέθης μάζα που έχει διηθήσει τμήμα του αριστερού ουρητήρα, την αριστερή έσω λαγόνιο αρτηρία και φλέβα, και το κολόβωμα του τραχήλου. Πολύωρη επέμβαση — αφαίρεση en block μαζί με τα διηθημένα αγγεία.
• Μετεγχειρητικά — Πνευμονική εμβολή την 3η ημέρα, αντιμετωπίστηκε συντηρητικά. Εξιτήριο μετά από 12 ημέρες. Ακολούθησε εντατική χημειοθεραπεία. Μόνιμες συνέπειες: διαλείπουσα χωλότητα αριστερού ποδιού λόγω παράπλευρης κυκλοφορίας, συχνές πυελονεφρίτιδες λόγω παλινδρόμησης ούρων μετά την αφαίρεση τμήματος ουρητήρα.

Δύο Αμέλειες — Μία Χωρίς Συνέπεια, Μία Καταστροφική

Το Δικαστήριο διέκρινε με ακρίβεια δύο αυτοτελείς αμέλειες του γυναικολόγου, και έδωσε σε κάθε μία χωριστή νομική μεταχείριση.

Η προεγχειρητική αμέλεια — χωρίς αιτιώδη σύνδεσμο. Ο γυναικολόγος υπέβαλε την ασθενή μόνο σε αμφίχειρη εξέταση, χωρίς υπερηχογράφημα, αξονική ή μαγνητική τομογραφία. Το Δικαστήριο δέχθηκε ότι αυτό συνιστά αμέλεια — η ιατρική πρακτική επιτάσσει απεικονιστικό έλεγχο για να αποκλειστεί το σάρκωμα όταν εντοπίζεται μόρφωμα. Ωστόσο, η αμέλεια αυτή δεν επέφερε δυσμενές αποτέλεσμα: ακόμη και αν είχε γίνει πλήρης απεικονιστικός έλεγχος, η χειρουργική επιλογή θα ήταν ακριβώς η ίδια — ολική υστερεκτομή. Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία δεν θα ενδεικνυόταν. Η δεξιά ωοθήκη που δεν αφαιρέθηκε ορθά δεν αφαιρέθηκε, ενόψει της ηλικίας της ασθενούς (41 ετών), ώστε να αποφευχθεί η πρόωρη κλιμακτήριος — και ήταν υγιής.

Η μετεγχειρητική αμέλεια — ο πυρήνας της υπόθεσης. Εδώ εντοπίζεται η βαρύτατη παράβαση: ο γυναικολόγος γνώριζε — ή όφειλε να γνωρίζει — το αποτέλεσμα της ιστολογικής εξέτασης, το οποία αποκάλυπτε σάρκωμα που είχε διηθήσει σχεδόν ολόκληρο το μυομήτριο και το τοίχωμα της αριστερής σάλπιγγας. Παρά ταύτα, διαβεβαίωσε ψευδώς την ασθενή ότι «όλα ήταν φυσιολογικά», δεν της παρέδωσε την ιστολογική εξέταση, δεν την παρέπεμψε σε ογκολόγο και δεν της συνέστησε παρακολούθηση.

Η Απαλλαγή της Κλινικής — Η Έννοια της Εσωτερικής Συνάφειας