Νοσηλεύτριες, Αιμάτωμα και Φυτική Κατάσταση: €400.000 για Αδράνεια κατά Σταδιακή Δύσπνοια — ΑΠ 2023
49χρονη φαρμακοποιός υποβάλλεται επιτυχώς σε δισκεκτομή αυχένα. Μετεγχειρητικά εμφανίζεται σταδιακή δύσπνοια — ο σύζυγός της ειδοποιεί τις νοσηλεύτριες βάρδιας επανειλημμένα. Τον καθησυχάζουν, δεν πάνε ποτέ στον θάλαμο, δεν ειδοποιούν ιατρό. Αιμάτωμα αποφράσσει σταδιακά την αεροφόρο οδό. Ασθενής χάνει τις αισθήσεις — υποξαιμική εγκεφαλοπάθεια, φυτική κατάσταση, αναπηρία 95% εφόρου ζωής. Ο ΑΠ απέρριψε την αναίρεση νοσηλευτριών και κλινικής και επικύρωσε €400.000 ηθική βλάβη.
Χρονολόγιο της Κρίσιμης Βάρδιας
Βασικά Σημεία
Το δικαστήριο αντιμετώπισε τρεις κεντρικές αντιρρήσεις των νοσηλευτριών και της κλινικής — και τις απέρριψε και τις τρεις.
Οι νοσηλεύτριες ισχυρίστηκαν ότι το αιμάτωμα εμφανίστηκε αιφνίδια και ήταν ανθρωπίνως αδύνατο να αντιμετωπιστεί. Το δικαστήριο: η δύσπνοια ήταν σταδιακά επιδεινούμενη επί σχεδόν μία ώρα — αυτό επιβεβαιώθηκε από δύο ιατροδικαστές. Αιφνίδιο αιμάτωμα ικανό να αποφράξει αεροφόρο οδό προϋποθέτει αιμορραγία μεγάλου αγγείου — κάτι που δεν συνέβη.
Ο θεράπων είχε ορίσει: έλεγχος ζωτικών σημείων ανά 3 ώρες. Η νοσηλευτική αντίρρηση: συμμορφωθήκαμε. Το δικαστήριο: οι οδηγίες αφορούσαν ομαλή μετεγχειρητική πορεία — όχι τον τρόπο αντιμετώπισης απροσδόκητης επιπλοκής. Μη αναμενόμενη επιπλοκή απαιτεί ανεξάρτητη ιατρική κρίση και άμεση ενημέρωση υπεύθυνου ιατρού.
Η αγωγή κατατέθηκε το 2014, το συμβάν έγινε το 2008. Ισχυρισμός: παρήλθε η πενταετής παραγραφή. Το δικαστήριο: η παραγραφή αρχίζει από τη γνώση των υπόχρεων — όχι απλώς τη γνώση της ζημίας. Οι ενάγοντες γνώριζαν τη ζημία από το 2008, αλλά έμαθαν την ευθύνη των νοσηλευτριών συγκεκριμένα μόλις το 2014, στη διάρκεια ποινικής δίκης κατά του θεράποντος ιατρού.
1. Η νοσηλεύτρια έχει αυτοτελή υποχρέωση παρακολούθησης. Ανεξαρτήτως κλήσεων του συνοδού, υποχρεούται σε αδιάλειπτη παρακολούθηση μετεγχειρητικών ασθενών. Οι οδηγίες του ιατρού δεν καλύπτουν απροσδόκητες επιπλοκές — εκεί απαιτείται αυτόνομη κρίση.
2. Η παραγραφή αδικοπραξίας αρχίζει από τη γνώση των συγκεκριμένων υπόχρεων. Δεν αρκεί η γνώση της ζημίας. Χρειάζεται γνώση των πραγματικών περιστατικών που συγκροτούν την αδικοπραξία συγκεκριμένου προσώπου — ώστε να μπορεί να εγερθεί αγωγή με ελπίδες επιτυχίας.
3. Η κλινική ευθύνεται ως προστήσασα. Η αντικειμενική ευθύνη της κλινικής εξαρτάται από την υποκειμενική ευθύνη συγκεκριμένων νοσηλευτριών — και η παραγραφή κατ’ αυτής αρχίζει την ίδια στιγμή με αυτή κατά των νοσηλευτριών.
Αντιμετωπίζετε κατηγορία ιατρικής αμέλειας ή υποστήκατε βλάβη από ιατρικό λάθος; Επικοινωνήστε μαζί μας.
Αυτή είναι η μοναδική υπόθεση στη συλλογή όπου η αστική ευθύνη αφορά αποκλειστικά νοσηλεύτριες — και αυτό δεν είναι τυχαίο. Η απόφαση καθορίζει με σαφήνεια ότι ο Κώδικας Νοσηλευτικής Δεοντολογίας (ΠΔ 216/2001) θεμελιώνει αυτοτελή αδικοπρακτική ευθύνη — όχι απλώς επικουρική του ιατρού.
Ιδιαίτερα σημαντικό για τους ασθενείς: το ζήτημα της παραγραφής. Η λογική του ΑΠ είναι πρακτικά χρήσιμη: σε περίπλοκα μετεγχειρητικά συμβάντα όπου εμπλέκονται πολλά πρόσωπα (χειρουργός, εφημερεύων, νοσηλεύτριες), ο παθών δεν μπορεί ευθύς εξαρχής να γνωρίζει ποιο συγκεκριμένο πρόσωπο έφερε ευθύνη. Η παραγραφή αρχίζει όταν αποκτηθεί αυτή η γνώση — και συνήθως τη δίνει η ποινική διαδικασία.
Αξίζει να σημειωθεί και η αθώωση της εφημερεύουσας ιατρού: έφτασε αμέσως μόλις ειδοποιήθηκε, ενήργησε σωστά. Η αδυναμία να σώσει την ασθενή δεν συνδέεται αιτιωδώς με δική της παράλειψη — ήταν συνέπεια της καθυστέρησης που προκάλεσαν οι νοσηλεύτριες.
Μιχαήλ Νταλαμπίρας · Δικηγόρος · Εξειδίκευση Ιατρικής Ευθύνης