Ιατρός ΕΣΥ και Πανεπιστημιακός Δεν Ευθύνεται Ατομικά Έναντι Ασθενούς: Η Αγωγή Πρέπει να Στρέφεται κατά του Νοσοκομείου
Ασθενής υπεβλήθη σε χειρουργική επέμβαση αυχενικής μοίρας σε πανεπιστημιακό νοσοκομείο. Αποτέλεσμα: τετραπαρετική συνδρομή, αναπηρία 80%. Άσκησε αγωγή και κατά του ιατρού ατομικά. Ο ΑΠ επικύρωσε την απόρριψη: ιατρός δημόσιου νοσοκομείου ή πανεπιστημιακής κλινικής δεν ευθύνεται ατομικά έναντι ασθενούς για πράξεις στο πλαίσιο των καθηκόντων του — η αξίωση στρέφεται αποκλειστικά κατά του νοσοκομείου.
Σύνοψη της Υπόθεσης
Στις 25 Νοεμβρίου 2004, ασθενής υπεβλήθη από αναπληρωτή καθηγητή της Ορθοπαιδικής Κλινικής του Περιφερειακού Πανεπιστημιακού Γενικού Νοσοκομείου Πατρών σε χειρουργική επέμβαση καθαρισμού αυχενικών σπονδύλων για αντιμετώπιση έντονων πόνων. Σύμφωνα με την αγωγή, ο ιατρός δεν επέλεξε τη σωστή μέθοδο, δεν ενημέρωσε τον ασθενή, δεν έλαβε συναίνεση και δεν εκτέλεσε την επέμβαση σύμφωνα με τις αρχές της ιατρικής επιστήμης.
Αποτέλεσμα: βλάβη στο νωτιαίο μυελό της αυχενικής μοίρας, βαριά τετραπαρετική συνδρομή, αναπηρία 80%. Παρά δύο μεταγενέστερες επεμβάσεις σε ιδιωτικό θεραπευτήριο και φυσιοθεραπεία, η βλάβη δεν αποκαταστάθηκε.
Ο ασθενής άσκησε αγωγή και κατά του ιατρού ατομικά, ζητώντας αποζημίωση €17.375,79 και χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης €1.200.000. Το Εφετείο Πατρών απέρριψε την αγωγή ως προς τον ιατρό ως απαράδεκτη — έλλειψη παθητικής νομιμοποίησης. Ο ΑΠ επικύρωσε.
Ο Κανόνας: Γιατί Δεν Ευθύνεται Ατομικά ο Ιατρός ΕΣΥ
Ο ιατρός δημόσιου νοσοκομείου ή πανεπιστημιακής κλινικής, κατά την παροχή ιατρικών υπηρεσιών στο νοσοκομείο, εκπληρώνει υπηρεσία ΝΠΔΔ. Ανακύπτει ευθύνη του νοσοκομείου έναντι του παθόντος.
Ο παθών δεν έχει αξίωση ατομικώς κατά του ιατρού για πράξεις ή παραλείψεις που ανάγονται στον κύκλο των υπηρεσιακών καθηκόντων του — ακόμη και αν αυτές οφείλονται σε βαριά αμέλεια.
Νομοθετικό πλαίσιο
Ο κανόνας πηγάζει από τον Υπαλληλικό Κώδικα (άρθρο 85 ΥΚ 1977, άρθρο 38 ΥΚ 1999, άρθρο 38 ΥΚ 2007) σε συνδυασμό με το ν. 1397/1983 περί ΕΣΥ: οι ιατροί νοσοκομείων θεωρούνται δημόσιοι λειτουργοί. Ο δημόσιος υπάλληλος δεν ευθύνεται ατομικά έναντι τρίτων για πράξεις ή παραλείψεις κατά την εκτέλεση καθηκόντων — ακόμα και από βαριά αμέλεια.
Εξαίρεση: πότε ευθύνεται ο ιατρός ατομικά
Η ατομική ευθύνη του ιατρού έναντι τρίτων ανακύπτει μόνο αν ενήργησε εκτός του κύκλου των καθηκόντων του — δηλαδή ως «προσωπικό πταίσμα» που δεν συνδέεται με την εκτέλεση της υπηρεσίας. Στην προκείμενη υπόθεση, η χειρουργική επέμβαση ήταν σαφώς στο πλαίσιο των υπηρεσιακών καθηκόντων — δεν υπήρχε τέτοια εξαίρεση.
| Τύπος Ιατρού | Ατομική Ευθύνη; | Πού Στρέφεται η Αγωγή |
|---|---|---|
| Ιατρός ΕΣΥ δημόσιου νοσοκομείου | ❌ Όχι (εντός καθηκόντων) | Νοσοκομείο (ΝΠΔΔ) |
| Πανεπιστημιακός ιατρός κλινικής | ❌ Όχι (εντός καθηκόντων) | Νοσοκομείο (ΝΠΔΔ) |
| Ιδιώτης ιατρός / ιδιωτική κλινική | ✅ Ναι | Ιατρός και/ή ιδιωτική κλινική |
| Ιατρός ΕΣΥ εκτός καθηκόντων | ✅ Ναι (προσωπικό πταίσμα) | Ατομικά ο ιατρός |
- Αν υποστείτε βλάβη από ιατρό δημόσιου νοσοκομείου ή πανεπιστημιακής κλινικής, η αγωγή αποζημίωσης πρέπει να στρέφεται κατά του νοσοκομείου — όχι κατά του ιατρού ατομικά.
- Αγωγή αποκλειστικά κατά του ιατρού θα απορριφθεί ως απαράδεκτη για έλλειψη παθητικής νομιμοποίησης.
- Ο ασθενής δεν χάνει το δικαίωμά του — απλώς πρέπει να στραφεί κατά του σωστού εναγομένου.
- Ο σωστός εναγόμενος είναι το νοσοκομείο, η ευθύνη του οποίου θεμελιώνεται στα άρθρα 105-106 ΕισΝΑΚ.
Αντιμετωπίζετε κατηγορία ιατρικής αμέλειας ή υποστήκατε βλάβη από ιατρικό λάθος; Επικοινωνήστε μαζί μας.
Αυτή είναι η πιο πρόσφατη απόφαση της συλλογής (2025) και αντιμετωπίζει ένα ζήτημα που αφορά άμεσα την πρακτική — ποιος είναι ο σωστός εναγόμενος. Πολλοί ασθενείς, στράβωσαν σε χειρουργικές επεμβάσεις σε δημόσια νοσοκομεία, στρέφονται κατά του ιατρού ατομικά. Αυτό είναι λάθος σε επίπεδο νομιμοποίησης.
Η σωστή στρατηγική: αγωγή κατά του νοσοκομείου βάσει άρθρ. 105-106 ΕισΝΑΚ, με διοικητικά δικαστήρια αν πρόκειται για ευθύνη του κράτους ή αστικά αν αφορά το νοσοκομείο ως ΝΠΔΔ. Ο χρόνος δεν χάνεται — αλλά η αγωγή πρέπει να γίνει σωστά από την αρχή.
Μιχαήλ Νταλαμπίρας · Δικηγόρος · Εξειδίκευση Ιατρικής Ευθύνης